Reisverslag Familie Salentijn: Finland 19 - 27 dec. 2010

Zaterdag 18 / zondag 19 december

De gestaag vallende sneeuw op de voorgaande dagen en aangekondigde omleidingen op het spoortraject heeft ons al wat nerveus gemaakt. Is het plan om zondagochtend met de trein van 7.10 uur naar Schiphol afreizen wel een haalbare kaart?
We besluiten om plan B in te zetten en kiezen ervoor om zaterdag al te vertrekken. Voor sommigen is dat een echte verrassing en het betekent wat extra stress. Bij Hotel Schiphol A4 (Van der Valk) worden kamers geboekt voor een Park - Sleep - Fly arrangement. Dat betekent dat we de auto's gedurende onze reis bij het hotel mogen laten staan. De reis er naar toe verloopt voorspoedig. We rijden met 2 auto's. De bergen sneeuw die daar al liggen verbazen ons en de verhalen over vertragingen zijn legio. Om de kosten enigszins te drukken dineren we bij Kentucky Fried Chicken en het smaakt best goed. De kamers(822, 855 en 742) en het ontbijt zijn luxe. De totale kosten van deze extra overnachting worden betaald uit 'Gerda's potje'.
De berichten zijn dat Finnair op tijd vliegt. De shuttlebus brengt ons probleemloos naar de luchthaven. We vetrekken van een besneeuwd Nederland.



Op Schiphol kunnen we meteen inchecken. Dat is wel anders bij Lufthansa, daar staan lange rijen die voorzien worden van broodjes en koffie. Klaas wordt gefouilleerd. Omdat ijsvrij maken van het toestel de nodige tijd vergt, vertrekt vlucht AY3640 met ruim een uur vertraging.



De vlucht verloopt prima; Harm en Niels zitten zelfs samen op een rij stoel stoelen voor ons. Vooral Agnes gieren de zenuwen door de keel.
Als we om 15.15 uur (Finse tijd) landen in Helsinki is het al donker geworden. We stappen uit in een heuse sneeuwstorm. In de bagagehal, waar we kennismaken met onze medereizigers, blijkt alle bagage meteen doorgeladen te zijn naar Kuusamo. Zonder overnachtingpakket moeten we de nacht in. In de supermarkt kan nog een tandenborstel gekocht worden. We maken een avondwandeling naar de witte kathedraal. De hoeveelheden sneeuw zijn ongelooflijk en het blijft de hele nacht nog doorsneeuwen.

Maandag 20 december

Na het ontbijt, gaan we om half 10 op weg naar het vliegveld. Inchecken voor vlucht AY399 met veel gedoe; vooral de spullen van Esther en Klaas moeten herhaaldelijk door de security omdat de rode lampjes blijven branden. De A319 staat al klaar en de instap verloopt vlekkeloos. Fijn dat ze een systeem hanteren van 'kinderen eerst'. Je merkt dat vliegen voor de kleinkinderen al gewoon wordt, want als je dan een plekje bij het raam bemachtigd hebt, pak je lekker je Nintendo.
We landen nu ongeveer 800 km. noordelijker en dat merk je. Als we om half 2 landen in Kuusamo valt de duisternis alweer in.



Nu de kortste dag nadert is de daglichtperiode minder dan 3 uur. We maken kennis met onze gidsen Thumppi en Kim (die een aardig mondje Vlaams spreekt) en vertrekken naar ons overnachtinghotel. Er ligt hier minder sneeuw dan in Helsinki maar het zal genoeg zijn voor de geplande activiteiten. De gids vertelt dat 2 jaar geleden er helemaal geen sneeuw lag in deze periode, dus we mogen niet mopperen. Het advies is om hier wat boodschappen te doen omdat er in Hossa, de uiteindelijke bestemming, niets te koop is. We kopen wat lekkere dingen en bier. Voor de wijn moeten we anderhalve kilometer lopen naar de staatswinkel.
Het diner gebruiken we in een ander hotel. We mengen met de andere families en de jongens eten aan hun eigen jongenstafel. Het lijkt een prettig gezelschap te zijn.

Dinsdag 21 december

Na een ontbijt met 'verplicht' pap eten gaan we op weg naar de huskyfarm. Onderweg zien we voor het eerst het 'blauwe licht ', een verschijnsel dat elke dag begin en einde van de dag aankondigt. We halen ook onze gehuurde winterkleding op. Het is een heel gedoe om al die pakken en laarzen te passen in de 15 minuten die er voor staat. Het is te groot, te klein, het moet een tussenmaatje zijn, toch maar weer liever die ik eerst aan had. We krijgen er ook sokken, mutsen en wanten bij. Op de huskyfarm maken we kennis met de honden en krijgen we uitleg over hoe met een slee over de sneeuw te gaan. We gaan op pad met 6 honden per slee en begeleiding van 3 sneeuwscooters.



De honden weten de weg en houden niet van stilstaan of rustig aan doen. We moeten op tijd bijremmen, meesteppen en de tekens voor langzaamaan en stoppen goed in de gaten houden. Dat het toch moeilijk is blijkt uit de valpartijen van Klaas (2x) en Anja. Als de honden er vandoor gaan, merkt Gerda niet dat Klaas allang in de sneeuw ligt. Met een pijnlijke schouder wordt de rit voortgezet. Als de honden dorst hebben happen ze wat sneeuw. Als we terugkomen, worden we ontvangen in een echte tipitent met warme thee, koffie, zoete broodjes en worstjes. Onze adem zorgt ervoor dat er ijspegels aan de binnenkant hangen. Als we weer weg gaan zijn de spullen die we uitgetrokken hebben bevroren.



We vertrekken voor de lunch en naar ons definitieve verblijf in Hossa. In plaats van het geplande hotel worden we ondergebracht in een oud douanekantoor. Een groot huis met 5 slaapkamers, een woonkeuken, grote woonkamer, droogkamer, 3 toiletten en een douche.



Heel wat beter dan een verblijf op afzonderlijke hotelkamers. We zijn bevoorrecht in vgl. met de andere gezinnen. Voor de kinderen begint de sneeuwpret meteen in de gevallen duisternis. We hadden zelf sleetjes meegenomen, maar de reisbegeleiding had 3 grotere sledes en die verhoogde zeker de pret. De aansluiting met de andere kinderen was er meteen. We speelden een spelletje in de keuken, Klaas ging naar de sauna en leerde veel van onze Finse gidsen. Want Finnen weten hoe je een saunabad neemt.

Woensdag 22 december

De temperatuur is -27 graden als we uitleg krijgen over hoe te langlaufen. Ingepakt in de blauwe pakken is bijna niet meer te zien wie nu wie is. Een muts of een das zijn de herkenningspunten.
Eerst oefenen we en dan gaan we op weg. Het eerste kleine dalletje is meteen bingo voor Gerda en Klaas. Ze besluiten het voorbij te laten gaan. Lopend kun je ook genieten. Ook Esther geeft na 3 valpartijen de moed op, ze moet voorzichtig zijn voor haar rug. De kinderen echter, maar ook Ronald en Anja zijn al snel volleerde langlaufers. Professioneel met de stokken onder de oksels gaan ze naar beneden en klimmen ook vlot omhoog.



De dagen daarna blijven de langlaufspullen beschikbaar en er wordt regelmatig naar ons restaurant gelanglauft.
In de middag gaat Niels met opa naar de sauna. Eerst flink opwarmen, dan enkel sokken aan en een muts op om de kou van 25 graden onder nul te trotseren. Een echte Fin neemt nog een duik in het wak (water 4 graden), maar daar waagt niemand zich aan. 's Avonds met een klein groepje en gids Kim een eind het meer op gelopen. De volle maan verlichtte het landschap en het leverde een aantal adembenemende foto's op. Ronald experimenteert er met zijn camera lustig op los.

Donderdag 23 december

De thermometer wijst vanmorgen -30 graden Celsius aan. De kachels hebben het vandaag moeilijk om de kou buiten de deur te houden. We gaan op weg voor 8 km sneeuwschoenwandelen.



Onderweg wijst Tumppi herhaaldelijk op sporen van rendieren, vossen, de sneeuwhaas en ander wild. Lopend tegen je eigen ademstroom in, voel je hoe je wimpers aan elkaar vriezen; dat is een heel bijzondere ervaring.



Bij de lunch met een knapperend haardvuur vertelt de gids dat voor de kinderen een busje klaar staat als ze de volgende 4 km liever niet meer mee willen. Ze maken er dankbaar gebruik van. De volwassenen bereiken in het pikkedonker de met vuurpotten verlichte overnachtingsplek. Het is een oud houthakkersverblijf waar de houthakkers vroeger verbleven als ze dagenlang in de bossen aan het werk waren. Ook hier hadden ze natuurlijk een heerlijke sauna. Voor het eten hadden we er voldoende tijd voor. Het eten werd vandaag verzorgd door Tumppi en Kim en iedereen laat het zich smaken. Na het eten komt Kim met een prachtig cadeau voor Klaas en Gerda en besteedt zo aandacht aan hun 40jarig huwelijk.



Dat waarderen we zeer. Het zijn nappen die gemaakt zijn van berkenhout en die bedoeld zijn om alcohol uit te drinken. Ook Thumppi heeft er een aan zijn rugzak hangen. Voor de Finnen een onmisbaar attribuut als ze op pad gaan.
Een kleine groep gaat die avond laat naar bed. Ze voeren diepgaande gesprekken onder het genot van bier, wijn en Lakka-likeur. Bij het naar bed gaan blijkt de klok in de hut ongeveer 45 minuten achter te lopen. En het was al zo laat!

Vrijdag 24 december

Als we aan de terugtocht op sneeuwschoenen beginnen is het aanmerkelijk minder koud dan de vorige dag. Het is min 20 en in de loop van de dag zal de temperatuur oplopen naar min 15. De extra wanten en hoofdbedekking zijn niet nodig. We vetrekken wat vroeger om voor het donker ´thuis´ te zijn. Als we net vertrokken zijn worden we getrakteerd op een prachtig vlammenschouwspel, uitgevoerd door de zon. Het noorderlicht krijgen we waarschijnlijk dan niet te zien, maar dit maakt veel goed.



Na 4 km komen we weer bij het bezoekerscentrum, dat vandaag, op ´kerstavond´ speciaal voor ons open ging. Als de kinderen erom vragen maakt de eigenaar ook het haardvuur nog aan. Behalve de kinderen besluit nu ook Ronald met het busje huiswaarts te rijden. Als de rest van de groep thuiskomt, verrast hij ons met een blad warme Glögi. Het is de Finse versie van glogg, een geurende en verwarmende glühwein.
Om het te maken meng je in een grote pan water, suiker, kruidnagels, kaneel en rozijnen. Dat breng je aan de kook, haalt het dan van het vuur en roert de wijn, citroensap en sinaasappelsap erdoor. Je verwarmt het goed door, maar laat het niet koken. Dan verwijder je het kaneelstokje. Lepel het in bekers en serveer het met amandelschaafsel en de gekookte rozijnen. Maar die van ons kwam gewoon uit de supermarkt in Kuusamo.

In de kamer stond tot onze verrassing een heuse kerstboom en die hebben we volgens Finse traditie op deze kerstavond opgetuigd. Want ook voor lampjes, slingers en ballen was gezorgd. Toen de bel van de voordeur ging, lag er ook nog een kerstcadeau op onze stoep. Dat was een echte verrassing.



Om 7 uur hebben we allemaal bij elkaar gezeten en heeft Klaas het verhaal van Kerstopa voorgelezen. Daarna werden we uitgenodigd voor een heerlijk diner. We moesten er deze avond wel extra lang voor lopen maar onder zo´n prachtige sterrenhemel is dat geen bezwaar.

Zaterdag 25 december

Vandaag brengen we een bezoek aan de rendierfarm. Het is dezelfde locatie als waar we gisteravond zo lekker gegeten hebben. De temperatuur is vandaag dalend en dat kun je goed voelen. Het weer wordt er minder lekker door. Vlakbij de rendierfarm spotten we de rendieren al.



Rendieren leven eigenlijk niet echt in het wild. Elk rendier heeft een eigenaar. De rendieren die wij zien, zijn wel erg tam en gewend aan de toeristen. Ze laten zich voeren met mos en brokjes. Iedereen mag een ritje maken met de slee die getrokken wordt door een ´mannetjes´rendier. Hij heeft het duidelijk vaker gedaan en is niet echt van plan er de vaart in te zetten.



Bij de lunch ontdekken erg veel van de avond ervoor. Alleen zijn de hele plakjes nu halve plakjes geworden maar het smaakt er niet minder om. Zittend rond het grote houtvuur wordt het een erg relaxte middag. Misschien was het de eerste keer dat we er iets meer van verwacht hadden.

Als we terugkomen bij ons huis stelt Kim voor om met de kinderen een echte sneeuwhut te bouwen. Dat gaat hier echt heel anders dan in Nederland. Met z´n allen maken we een grote berg sneeuw en daarin worden op vaste afstanden stokjes van zo´n 30 cm. gestoken. Dat is, legt Kim uit, om er voor te zorgen dat je weet wanneer je moet stoppen met uitgraven.



Anders zou de muur van de sneeuwhut te dun worden. Dan moet de berg een poosje rusten om de kou zijn werk te laten doen. Daarna wordt er door alle kinderen hard aan gewerkt. Ze worden steeds handiger in het uithollen van de berg en uiteindelijk is er binnenin plek voor wel 5 kinderen. De hut is zelfs zo sterk dat een volwassene er bovenop kan staan, zonder dat de hut instort. Kim wil dat de hut de volgende dag af is en blijft het langste doorgraven.

Zondag 26 december

Het blijft vandaag de hele dag echt koud. De thermometer vertelt dat het 27 graden onder nul is en dat blijft het de hele dag. Het mag de pret niet drukken. Eigenlijk is er vandaag geen programma, maar Tumppi stelt voor om te gaan kijken hoe er onder het ijs wordt gevist.



We vinden het een goed plan. Wat een verrassing dat er een heuse sneeuwscooter met aanhangwagen arriveert. De kinderen worden zo naar het wak vervoerd. Als iedereen er is, krijgen we te zien hoe het vissen in zijn werk gaat. We hebben geluk want de visser had beet. Een behoorlijke snoek is in zijn net gezwommen.
Als we terugkomen bij de rand van het meer mag iedereen een ritje met de sneeuwscooter maken. Op de uitgezette track is dat een mooie afsluitende activiteit. Het is weer tijd voor de sauna.

Maandag 27 december

Het is tijd om naar huis te gaan. Bij het ontbijt doet Klaas een poging om en kleine toespraak in het Fins te houden. Dat is beslist niet eenvoudig, maar uit de reacties van Thumppi en Kim valt op te maken dat ze het begrijpen. Ze waarderen het in elk geval erg. Om half 11 is de bus er. We passen er maar net in. We brengen nog een bezoek aan een grote souvenirwinkel en checken in op het vliegveld voor vlucht AY400. Met een kleine vertraging bereiken we Helsinki waar we moeten overstappen op vlucht AT845 naar Amsterdam. Nog even wat snelle 'taxfree' inkopen en dan.. wordt het gatenummer veranderd. Maar waar is Gerda?
Met een vertraging van een uur landen we op Schiphol. Bus naar van der Valk. Koffers inladen. Op weg naar huis. Vervelend dat we door asfaltschade nog een omleiding krijgen. Thuis ligt er veel sneeuw, niet iedereen heeft een schone oprit. In Finland kon je het laten liggen, maar hier moet meteen geruimd worden om de voordeur te kunnen bereiken.
We gaan de foto's uitzoeken, een reisverslag maken, de herinnering bewaren.



Klaas Salentijn, Gerda Homan, Esther Salentijn, Laura Lieffers, Niels Lieffers,
Anja Salentijn, Ronald Kouws, Agnes Kouws, Harm Kouws,
Reisbegeleider Tuomo Korhonen, stagiair Kim